(Có hiệu lực 20/4/2026)
Ngày 6/3/2026 Chính phủ ban hành Nghị định số 69/2026/NĐ-CP về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 106/2025/NĐ-CP ngày 15/5/2025 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Nghị định này đã đưa ra nhiều thay đổi quan trọng nhằm làm rõ trách nhiệm, cập nhật quy định, điều chỉnh hình thức xử phạt và đặc biệt là mở rộng thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH).
Dưới đây là các điểm sửa đổi, bổ sung đáng chú ý:
- Bổ sung các nguyên tắc xử phạt quan trọng
Đây là những bổ sung mới, làm rõ cách áp dụng quy định trong các tình huống cụ thể:
Xử lý vi phạm nhiều lần: Nếu một tổ chức, cá nhân vi phạm cùng một hành vi nhiều lần trong một cơ sở, sẽ không bị xử phạt cho từng lần vi phạm mà chỉ xử phạt một lần và áp dụng tình tiết tăng nặng.
Làm rõ trách nhiệm của bên thuê, mượn: Quy định rõ các tổ chức, cá nhân thuê, mượn, ở nhờ nhà ở cũng sẽ bị xử phạt đối với các hành vi vi phạm tương ứng với trách nhiệm của mình.
Áp dụng xử phạt trên môi trường điện tử: Cho phép việc xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH được thực hiện trên môi trường điện tử.
- Sửa đổi, bổ sung các hành vi vi phạm và hình thức xử phạt cụ thể
Nghị định đã điều chỉnh, làm rõ và bổ sung một số hành vi vi phạm và biện pháp xử lý:
Bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc:
- Làm rõ hành vi vi phạm không chỉ là “không mua” mà còn bao gồm “mua không đủ đối tượng” hoặc “không đúng mức phí” bảo hiểm theo quy định.
- Bổ sung biện pháp khắc phục hậu quả là “Buộc mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc”.
Lối thoát nạn: Bổ sung biện pháp khắc phục hậu quả mới là “Buộc bảo đảm đủ lối thoát nạn hoặc đường thoát nạn” , bên cạnh việc duy trì lối thoát nạn đã có.
Ngăn cháy và khoảng cách an toàn:
- Tăng mức phạt đối với hành vi “không duy trì khoảng cách phòng cháy, chữa cháy” lên 20.000.000 – 25.000.000 đồng.
- Tăng mức phạt đối với hành vi “không trang bị, lắp đặt vật liệu ngăn cháy” lên 30.000.000 – 40.000.000 đồng.
Trang bị phương tiện PCCC và CNCH: Bổ sung hành vi vi phạm mới: “Trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới không bảo đảm số lượng hoặc không bảo đảm yêu cầu kĩ thuật”.
- Thay đổi lớn về Thẩm quyền xử phạt
Đây là nhóm thay đổi quan trọng và đáng chú ý nhất của Nghị định, nhằm tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước và xử lý vi phạm.
Cập nhật và điều chỉnh thẩm quyền của các lực lượng hiện có:
- Nghị định hệ thống hóa và cập nhật lại mức phạt tiền, các hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả cho các lực lượng như: Công an nhân dân, Bộ đội Biên phòng, Kiểm lâm, Kiểm ngư, Cảnh sát biển, Thanh tra.
- Đặc biệt, thẩm quyền của Công an nhân dân được quy định rất chi tiết theo từng cấp (chiến sĩ, đội trưởng, trưởng công an cấp xã, trưởng phòng, giám đốc công an tỉnh, cục trưởng), phản ánh đúng cơ cấu tổ chức mới và phân cấp mạnh mẽ hơn.
Bổ sung thẩm quyền xử phạt cho các cơ quan quản lý chuyên ngành (Điểm mới hoàn toàn):
Bổ sung Điều 36a quy định thẩm quyền xử phạt cho các cơ quan không thuộc lực lượng vũ trang, bao gồm:
Giám đốc các Sở: Xây dựng, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường (mức phạt tiền đến 40.000.000 đồng).
Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm ; Thủ trưởng cơ quan chuyên môn về xây dựng thuộc các Bộ (mức phạt tiền đến 50.000.000 đồng).
Phân định rõ các hành vi do các cơ quan này xử lý:
Các Sở Xây dựng, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường có thẩm quyền xử phạt các vi phạm liên quan đến thẩm định, nghiệm thu PCCC, lối thoát nạn, giải pháp ngăn cháy (Điều 18, 23, 24, 25).
Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm xử phạt vi phạm về bảo hiểm cháy, nổ.
Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam xử phạt các vi phạm về phương tiện PCCC và CNCH.
